Malumunuz, Rekabet Kurulu, elektrik dağıtım özelleştirmelerinin tamamlanmasından bu yana, yerleşik elektrik dağıtım ve tedarik şirketlerinin rekabeti kısıtlayıcı olabilecek faaliyetlerini mercek altında tutuyordu. Genellikle rakip bağımsız elektrik tedarik şirketlerinden gelen şikayetler üzerine yapılan rekabet incelemelerinin ilk örneğinin 2012 tarihli Akdeniz EDAŞ önaraştırma kararı olduğu söylenebilir.

Akdeniz EDAŞ kararında Kurul, elektrik piyasası mevzuatındaki bazı hükümlerin, dağıtım şirketlerinin ayrımcı davranışlar içinde bulunmasına imkan verebileceğini belirtmiş ve bu imkanı kaldırmak üzere mevzuatta değişiklik yapılması konusunda EPDK’ya görüş bildirmişti. Nitekim, söz konusu Rekabet Kurulu görüşü üzerine elektrik piyasası mevzuatında değişikliğe gidilmişti.

Akdeniz EDAŞ kararını izleyen süreçte Kurul’un, pek çok elektrik dağıtım bölgesi hakkında önaraştırma yürüttüğünü; bunlardan özellikle 2014 tarihli AESAŞ (İstanbul Anadolu Yakası dağıtım bölgesİ), CLK (Akdeniz ve Boğaziçi dağıtım bölgeleri) ve GEDİZ-AYDEM (Gediz ve AYDEM dağıtım bölgeleri) dosyalarında; dağıtım ve görevli tedarik şirketlerinin etkileşim içinde olduğu, görevli tedarik şirketleri lehine ayrımcı uygulamalar yapıldığı, tedarikçi değişim süreçlerinin zorlaştırıldığı ve geçiş maliyetlerinin artırıldığı, tüketicilerle uzun süreli ve taahhütlü sözleşmeler yapıldığı gibi önemli tespitlerde bulunduğunu görmüştük. Kurul, bu dosyalarda, anılan davranış ve uygulamaların rekabet ihlali teşkil edebilecek nitelikte olduğunu kabul etmekle beraber, 4054 sayılı Kanun’un 9(3). maddesi uyarınca ilgili teşebbüslere görüş bildirmekle yetinmiş ve dosyaları EPDK’ya iletmişti.

Söz konusu kararların ardından, 4. madde kapsamında değerlendirilen 2015 tarihli ELDER dosyasında ve 6. madde çerçevesinde değerlendirilen, yine 2015 tarihli Dicle EDAŞ kararında da 9(3) kapsamında görüş bildirildiğini ve dosyaların EPDK’ya iletildiğini görüyoruz. Dicle EDAŞ’la benzerlikler içeren 2016 tarihli Meram EDAŞ kararında ise, karşı görüşlere rağmen, soruşturma açılmasına gerek olmadığı değerlendiriliyor ve şikayet reddediliyor.

Bu arada, bahsettiğimiz süreçte, Rekabet Kurumu Elektrik Toptan Satış ve Perakende Satış Sektör Araştırması, protokol ile resmileşen EPDK-RK işbirliği ve bu işbirliği çerçevesinde gerçekleştirilen Elektrik Sektöründe Rekabet Hukuku Çalıştayı kapsamında, elektrik piyasasına ilişkin önemli tespitler yapıldığını, sektörün bilgilendirildiğini ve nazikçe uyarıldığını da not etmek gerekiyor.

Gelelim günümüze… Oldukça sıcak bir gelişme olarak, Rekabet Kurulu, 19.07.2016 tarihli toplantısında; Akdeniz EDAŞ (dağıtım), CLK Akdeniz (tedarik) ve Ak Den (dağıtım ve tedarik hizmetleri) şirketlerinin, 4054 sayılı Kanun’un 6. maddesini ihlal edip etmediklerinin tespitine yönelik olarak soruşturma açılmasına karar verdi.

Soruşturma kararına ilişkin olarak Kurum internet sitesinde yer alan haberde dikkat çeken nokta; Kurum’a yapılan başvurularda, Akdeniz EDAŞ ile CLK Akdeniz’in ayrıştırma ilkelerine aykırı hareket ederek ve ayrımcı uygulamalarda bulunarak 4054 sayılı Kanun’u ihlal ettiği iddialarının bulunduğunun ifade edilmesi.

“Ayrıştırma ilkelerine aykırı hareket edildiği” iddialarının bir rekabet soruşturması kapsamında değerlendirilecek olmasının, sektörel regülasyon ile rekabet hukukunun görev ve yetki sınırlarının ne olduğu ve “ayrıştırma ilkelerine aykırılığın” rekabet hukukunun alanında olup olmadığı tartışmasına davetiye çıkaracağını tahmin etmek, sanıyoruz yanlış olmaz.

Her halükarda, Rekabet Kurumu’nun, elektrik dağıtım ve tedarik şirketlerine soruşturma açma yönündeki kararının şaşırtıcı olmadığı; bir süredir bu kararı bekleyen tüketicileri ve bağımsız elektrik tedarik şirketlerini memnun eden bir gelişme olduğu söylenebilir. Elektrik piyasasında rekabetin korunmasına yönelik bu ciddi adımın Akdeniz dağıtım bölgesi ile sınırlı kalıp kalmayacağını ise izleyip göreceğiz.

Elektrik Dağıtım ve Tedarik Şirketlerine Rekabet Soruşturması” için 3 yorum

  1. Mükemmel bir blog yazısı olmuş Yersucum, eline sağlık! Bambaşka bir sektörde olsan da elektrik sektöründen kopamıyorsun anlaşılan 🙂 Bence de soruşturma açılması sürpriz değil, hatta geç bile kalmış bir hamle. Ülkemizin elektrik piyasasını serbestleştirerek rekabete açma çabalarını tamamen boşa çıkaracak eylem ve girişimlerde bulunan elektrik dağıtım şirketleri ile kendilerinin perakende kollarına artık “dur!” demenin vakti gelmiş de geçiyordu. Zaten son kararlarda da “bir daha olmasın, aksi taktirde soruşturma açarım” demeye getirmişti Kurul.

    “Ayrıştırma ilkelerine aykırılık” kısmıyla ilgili olarak, bence teknik değerlendirmelerden çok, dağıtım ile perakende arasında ayrıştırma olmasına rağmen bunun göz ardı edilerek ayrımcı hareketler yapıldığı ve menfaatler çatışmasına yol açıldığı gibi genel değerlendirmeler yapılacak gibi geliyor. Sektörde tam anlamıyla ayrıştırma henüz gerçekleşmese de dağıtıcı ve perakendeciler hukuken çoktan ayrıştı. Rekabet ihlali olduğu iddia edilen davranışlarda perakendenciler, aslında tüm oyunculara eşit uzaklıkta olması gereken dağıtım şirketlerinden yardım alıyorlar. Zaten bu olmazsa başarı şansları az. Bu gibi hususlara vurgu yapılabilir diye tahmin ediyorum.

    1. Fatihcim, çok teşekkür ediyorum! 🙂

      Yorumlarına katılmamak mümkün değil! RK’dan ayrılırken en çok üzüldüğüm konu, yerleşik elektrik şirketlerine soruşturma açamadan gidiyor olmaktı:) Dilerim bu karar -ve soruşturma sonucunda alınacak karar- ile yerleşik dağıtım ve tedarik şirketleri piyasadaki rekabeti kalıcı şekilde bozmadan evvel bir düzeltme sağlanabilir.

      “Ayrıştırma ilkelerine ayrılık” hususunda da haklısın. Kurul muhakkak, dağıtım-tedarik faaliyetlerinin birlikte yürütülmesinden kaynaklı ayrımcılık, yerleşik şirket lehine avantajlar, çapraz sübvansiyon, vb. konuları ele alacaktır. Ama soruşturma açma gerekçesindeki lafzın böyle olması bence biraz talihsiz olmuş. Yerleşik şirketlerinin olası itirazlarını duyar gibi oldum 🙂 9(3) ile biten raporlarda da hep bir rekabet-regülasyon ilişkisi yer aldığından, bu soruşturma raporunda da bu konuya değinilecektir ve konu açıklığa kavuşacaktır diye düşünüyorum. Hayırlısı 🙂

      1. Bekleyelim ve görelim o zaman. 2015 yılına göre 2016 yılında RK daha aktif. Belki bir para cezası da elektrikçilere verir, peki bu durumda üzülür müyüz, hayır 🙂

Bence olay şöyle:

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.