Haydi El Sıkışalım

Dünyanın en büyük şirketlerinden ve faaliyet gösterdiği pazarlarda rakiplerine oranla çok daha büyük bir güce sahip olan Google, haliyle rekabet otoriteleriyle de sıkça muhatap olmak zorunda kalıyor.

Ancak birkaç hafta önce Google’ı rahatlatacak bir gelişme yaşandı. Avrupa, Güney Kore, Hindistan ve ABD rekabet otoritelerince başlatılmış farklı incelemelerle boğuşan Google’a, Avrupa Komisyonu’nun rekabet politikalarından sorumlu başkan yardımcısı Joaquín Almunia’dan ilginç bir teklif geldi. Almunia, Google’a resmi bir mektup yazarak Komisyon’un Google ile ilgili sıkıntılarını açık bir dille ifade etti ve Google’ın kısa bir süre içerisinde bu sıkıntıları giderecek bir anlaşma önerisi ile kapılarını çalması halinde devam etmekte olan araştırma sürecinin soruşturmaya dönüşmeden sonlanacağını belirtti.

Google da Almunia’nın yaptığı bu jesti karşılıksız bırakmadı ve anlaşma önerisini Komisyon’a sundu. Tahmin edileceği üzere şu an için bu önerinin metni sır gibi saklanıyor. Ancak bu metinde esasen Almunia’nın değindiği sorunlara yönelik çözüm önerileri olduğu şüphesiz.

Almunia, Komisyon’un Google’ın rekabet hukuku bakımından problemli olabilecek uygulamalarını 4 başlık altında sıraladı. Almunia’ya göre Google:

  • Arama sonuçlarında kendine ait sitelerine ayrıcalık tanıyor. Bu durum özellikle Google’ın dikey bütünleşik yapısı nedeniyle daha da ciddi bir hal alıyor.
  • Alt pazarlarda faaliyet gösteren kendine ait işletmeler ile rekabet halinde olan sitelerden içerik kopyalayarak bunları kendisine aitmiş gibi sunuyor. Örneğin rakip bir sitede yer alan kullanıcı görüşlerini kendi içeriği gibi gösteriyor. Böylece rakiplerin yatırımından kendisine fayda sağlıyor ve rakiplerin yenilik için yatırım yapma güdülerini azaltıyor. Bu davranış özellikle gezi sitelerini ve restoran tavsiye eden rakip siteleri hedef alıyor.
  • Reklam aldığı sitelerle fiili münhasırlık doğuran anlaşmalar yaparak pazarı rakip arama motorlarına kapatıyor.
  • Diğer platformların da Google’ın Adword adlı platformu ile aynı aramalarda kullanılmasını sağlayabilecek yazılımları, yazılım firmalarıyla yaptığı sözleşmeler yoluyla engelliyor. Böylece rakip reklam platformlarının faaliyetlerini zorlaştırıyor.

Mektupta Almunia’nın çok nadiren kullanılan bu uygulamaya başvurmasının temel sebebinin her şeyin çok hızlı geliştiği teknolojiye dayalı pazarlarda rekabet hukuku sorunlarının bir an önce çözüme kavuşturulmasının herkes için daha faydalı olacağı gerçeği olduğu belirtiliyor. Ayrıca Almunia Google’ın önerilerinin öncelikle pazarda test edileceğinin ve ancak başarıya ulaşması halinde bağlayıcı bir hale getirileceğinin de altını çiziyor. Almunia’ya göre bu kaçırılmaması gereken bir fırsat.

The New York Times’da yer alan ve yukarıdaki durumu değerlendiren bir makaleye göre ise, Google’ın bu uygulamalarından şikayetçi olan kesimler Almunia tarafından sunulan bu teklifi pek de iyi karşılamamış. Şikayetçilerin iddiaları Google’ın bu süreçte elinden geldiğince az taviz vermeye çalışacağı ve Komisyon’un mutlaka çok dikkatli olması gerektiği yönünde kesişiyor. Ayrıca şikayetçilere göre, Google tarafından önerilecek bir anlaşmanın kabul edilmesi için mutlaka tüm ilgililerin sorunlarını gidereceğinden emin olunması gerekiyor.

Eğer Komisyon’un bu çabası başarılı olursa; yani Google tarafından sunulan öneri bağlayıcı bir hale getirilir ve bunun uygulanmasıyla birlikte sorunlar çözülürse, Komisyon, koşulların son derece hızlı bir şekilde değiştiği teknoloji pazarlarına müdahale için önemli bir araca kavuşmuş olacak. Bu araç sayesinde, Komisyon’un geçmiş yıllarda Microsoft ve Intel’e açtığı ve sonuçlanması on yılı bulan süreçlerin de tekrar yaşanmaması sağlanabilecek. Bu sayede belki de, örneğin Netscape’in Microsoft’un elinden kurtarılamaması gibi başarısızlıklara yol açan gecikmelere de ileride rastlanmayabilecek.

Ancak tüm bu varsayımlarda bulunmadan önce bu iyi niyetli girişimin ne şekilde sonuçlanacağını da beklememiz gerekiyor.

Reklamlar