İngiltere’de Tazminat Taleplerine Yönelik Gelişmeler

Bilindiği üzere AB’de rekabet ihlallerine dayalı tazminat davaları alanında önemli gelişmeler yaşanmakta. Komisyon, önce Yeşil Kitap, ardından Beyaz Kitap ile bu alanda yapılması gereken düzenlemelere işaret etmişti. Köklü değişiklikleri konu alan öneriler arasında en çok dikkat çekenlerden birisi Toplu Dava (Class Action) mekanizmasının benimsenmesi. Toplu davalara karşı AB’de “örtülü bir direnç” söz konusu. Bu direncin arkasında yüklü tazminatlar ödemek istemeyen teşebbüslerin bulunabileceğini tahmin etmek olağanüstü melekelere sahip olmayı gerektirmiyor. Bu direncin aşılıp aşılmayacağını veya ne ölçüde aşılabileceğini ise önümüzdeki günlerde göreceğiz.

Ancak bu arada İngiltere’de konuyla ilgili önemli gelişmeler yaşanmakta. Ticari Inovasyon ve Mesleki Gelişim Bakanlığı (Department for Business Innovation and Skills) 24 Nisan 2012’de Rekabet Hukukunda Özel Hukuk Yaptırımları ve özelikle Opt-Out Model Toplu Davalar konusunda konsültasyon başlattı. Konsültasyon 24 Temmuz 2012’de sona erecek. Hükümet tarafından hazırlanan reform paketiyle iki önemli amaç güdülüyor. Teşebbüs ve tüketicilerin anti rekabetçi uygulamalara karşı korunmalarını sağlayarak adil ve etkin bir rekabet ortamının tesis edilmesi ve bu sayede ekonomik gelişmeye katkı sağlanması.

Getirilmek istenen değişikliklerden önemli olanları ana hatlarıyla şu şekilde:

1-     Rekabet Hukuku alanında üst derece mahkemesi olan Competition Appeal Tribunal (CAT)’in, tazminat davalarına bakan özel mahkeme haline getirilmesi. Diğer mahkemelerde açılacak davaların CAT’a gönderilmesi ve bireysel tazminat davalarının (“stand alone claims”) birleştirilerek topluca görülmesine imkan veren bir platforma dönüştürülmesi. Bu sayede küçük ve orta ölçekli işletmeler için kolay ve basit bir yargılama prosedürünün oluşturulması.

2-     Tazminat talepleri yönünden Alternatif Uyuşmazlık Çözüm Yollarını (ADR) harekete geçirebilme olanağı tanınması.

3-     Rekabet hukukuna özgü olmak üzere, Opt-Out Toplu Dava Modelinin benimsenmesi.

4-     Cezalandırıcı tazminat yerine, normal (basit) tazminat taleplerine izin verilmesi ve zarar miktarının tam olarak tayin edilemediği durumlarda mahkemece tahmin edilebilmesi. Ayrıca, aksi ispat edilebilir bir karine olarak “Kartel Karı”nın %20 olarak belirlenmesi.

5-     Passing-On Defence (Zararın İntikali Savunması) na izin verilmesi.

6-     Dava masrafları bakımından “Kaybeden Öder” ilkesinin muhafaza edilmesi, başarıya dayalı ücreti vekaletin (“contingency fees”) reddedilmesi.

7-     Pişmanlık programlarını cazip hale getirici yöntemlerin benimsenmesi ve bilhassa pişmanlık başvurusu yapan teşebbüsler yönünden müteselsil sorumluluğun kaldırılması.

8-     Belirli koşullar altında Rekabet Otoritesinin alıcıların zararlarının giderilmesine doğrudan karar verebilmesi.

Görünen o ki, İngilizler AB’deki olası değişikliklere hazırlıksız yakalanmamak ve 5 çayını telaşa mahal vermeden keyifle yudumlamak niyetinde. Kartelci teşebbüsler bakımından ise 5 çayının tadı biraz kaçacak gibi görünüyor..

Yrd. Doç. Dr. Ayhan KORTUNAY

Reklamlar